انواع دیگ بخار از نظر فشار کاری
در این مقاله انواع دیگ بخار از نظر فشار کاری را مورد بررسی قرار می دهیم. دیگ بخار یکی از مهمترین تجهیزات صنعتی است که کاربردهای زیادی دارد و برای تولید بخار در انواع صنایع مورد استفاده قرار می گیرد.
برای آشنایی بیشتر در مورد دیگ های بخار مقاله جامع دیگ های بخار را بخوانید.
مقدمه
یکی از مهم ترین معیارهای دستهبندی دیگهای بخار، فشار کاری آنها است . فشار کاری تعیین می کند که دیگ در چه شرایطی قادر به تولید بخار بوده و برای چه نوع کاربردی مناسب است. انتخاب دیگ بخار با فشار مناسب، علاوه بر افزایش راندمان، موجب کاهش مصرف سوخت بیشتر شدن ایمنی و کاهش هزینه های نگهداری خواهد شد . به طور کلی دیگ های بخار از نظر فشار کاری به سه گروه دیگ بخار فشار پایین ، فشار متوسط و فشار بالا تقسیم می شوند .
دیگ های بخار از نظر فشار کاری را می توان به سه دسته کلی تقسیم کرد. در ادامه با این سه دسته آشنا خواهید شد.
دیگ بخار فشار پایین (Low-Pressure Steam Boiler)
فشار کاری زیر 15 بار.
کاربرد : سیستم های گرمایش مرکزی ، صنایع غذایی ، بیمارستان ها .
دیگ بخار فشار متوسط (Medium-Pressure Steam Boiler)
فشار کاری بین 15 تا 40 بار .
کاربرد : صنایع تولیدی مانند تولید کاغذ و نساجی .
دیگ بخار فشار بالا (High-Pressure Steam Boiler)
فشار کاری بالاتر از 40 بار.
کاربرد : نیروگاههای بخار ، پالایشگاه ها ، صنایع شیمیایی .

بررسی انواع دیگ بخار از نظر فشار کاری
دیگ بخار فشار پایین (Low-Pressure Steam Boiler)
دیگ بخار فشار پایین به دیگ هایی گفته می شود که فشار کاری آنها کمتر از 15 بار است . این نوع دیگ ها متداول ترین مدل های مورد استفاده در ساختمان ها و بسیاری از صنایع سبک هستند و به دلیل فشار پایین ، بهره برداری و نگهداری آسان تری نسبت به سایر انواع دیگ بخار دارند .
بخار تولید شده توسط این دیگ ها معمولاً برای گرمایش ، استریل کردن تجهیزات و انجام فرآیند هایی که به بخار با فشار بالا نیاز ندارند، استفاده می شود . به دلیل فشار پایین ، میزان تنش وارد شده به بدنه دیگ کمتر بوده و در نتیجه عمر مفید تجهیزات نیز افزایش می یابد .
از مهم ترین کاربرد های دیگ بخار فشار پایین می توان به سیستم های گرمایش مرکزی ساختمان ها ، بیمارستان ها ، هتل ها ، صنایع غذایی، آشپزخانه های صنعتی ، کارگاه های تولیدی و واحدهای شستوشو اشاره کرد . همچنین بسیاری از خطوط تولید مواد غذایی برای پخت ، پاستوریزه کردن و ضد عفونی کردن تجهیزات از این نوع دیگ استفاده می کنند .
از مزایای این دیگ ها می توان به هزینه اولیه کمتر، مصرف سوخت مناسب ، ایمنی بیشتر، تعمیرات ساده تر و نیاز کمتر به تجهیزات کنترلی پیچیده اشاره کرد . البته این دیگ ها برای فرآیند هایی که به بخار با فشار و دمای بالا نیاز دارند ، گزینه مناسبی نیستند .
دیگ بخار فشار متوسط (Medium-Pressure Steam Boiler)
دیگ بخار فشار متوسط دارای فشار کاری بین 15 تا 40 بار است و برای صنایع تولیدی که به بخار با کیفیت و فشار بالاتر نیاز دارند، طراحی می شود . این دیگها توانایی تولید بخار با دمای بالاتر را داشته و در خطوط تولید صنعتی نقش مهمی ایفا می کنند.
در بسیاری از کارخانه های تولیدی ، بخار علاوه بر تأمین گرما ، برای انجام فرآیند های تولید ، خشک کردن محصولات ، انتقال حرارت و راه اندازی برخی تجهیزات مورد استفاده قرار می گیرد . در چنین شرایطی استفاده از دیگ بخار فشار متوسط بهترین انتخاب خواهد بود .
از مهم ترین مزایای دیگ بخار فشار متوسط می توان به راندمان بالاتر، قابلیت تأمین بخار برای خطوط تولید مداوم ، بیشتر شدن ظرفیت تولید و امکان استفاده در فرآیند های صنعتی متنوع اشاره کرد . البته این دیگ ها نسبت به مدل های فشار پایین به تجهیزات ایمنی ، کنترل فشار و نگهداری دقیق تری نیاز دارند .
دیگ بخار فشار بالا ( High-Pressure Steam Boiler)
دیگ بخار فشار بالا به دیگ هایی گفته می شود که فشار کاری آن ها بیش از 40 بار است . این تجهیزات برای صنایع سنگین و فرآیند هایی طراحی شده اند که به بخار با فشار و دمای بسیار بالا نیاز دارند .
در این نوع دیگ ها بخار تولید شده دارای انرژی حرارتی بسیار زیادی است و می تواند برای به حرکت درآوردن توربین های بخار، تولید برق و انجام فرآیند های پیچیده صنعتی مورد استفاده قرار گیرد . به همین دلیل طراحی ، ساخت و بهره برداری از دیگ های فشار بالا مطابق استاندارد های سختگیرانه بینالمللی انجام می شود.
مهمترین کاربرد دیگ بخار فشار بالا در نیروگاه های تولید برق است ؛ جایی که بخار با فشار زیاد توربین ها را به حرکت درآورده و انرژی الکتریکی تولید می کند . همچنین پالایشگاه های نفت و گاز، مجتمع های پتروشیمی ، صنایع شیمیایی ، کارخانه های فولاد و برخی واحدهای فرآوری مواد معدنی نیز از این نوع دیگ استفاده می کنند .
نتیجه گیری : انواع دیگ بخار از نظر فشار کاری
انتخاب دیگ بخار بر اساس فشار کاری، یکی از مهمترین عوامل در طراحی و اجرای سیستمهای بخار است. دیگهای بخار فشار پاپایین برای گرمایش و صنایع سبک، دیگهای فشار متوسط برای خطوط تولید صنعتی و دیگهای فشار بالا برای نیروگاهها و صنایع سنگین مورد استفاده قرار میگیرند. شناخت دقیق نیازهای هر مجموعه و انتخاب دیگ بخار متناسب با فشار مورد نیاز، علاوه بر افزایش راندمان و کاهش مص انرژی ، موجب افزایش ایمنی ، کاهش هزینه های بهره برداری و افزایش طول عمر تجهیزات خواهد شد .